Αρχείο

Posts Tagged ‘Θεία Λειτουργία’

Σχόλια στά «πληρωτικά» τῆς Θ. Λειτουργίας

Τά «πληρωτικά» εἶναι δεήσεις, εὐχές πού λέγονται γιά τούς πιστούς, λίγο πρίν ἀπό τό τέλος τοῦ Ἑσπερινοῦ, τοῦ Ὄρθρου κ.λ.π. Σάν νά τούς λέει ἡ Ἐκκλησία: Τώρα πού τελειώνουμε τήν προσευχή μας καί ἀναχωρεῖτε, νά ἔχετε μαζί σας ἄγγελο φύλακα, ὅλη τήν ἡμέρα νά τήν περάσετε ἅγια καί εἰρηνικά, κ.λ.π.       Ἐνῶ λοιπόν πληρωτικά λέγονται σέ ὅλες τίς ἀκολουθίες, «παραδόξως» στή Λειτουργία τῶν Κατηχουμένων, ἐκλείπουν! Ἀντίθετα στή Λειτουρ­γία τῶν Πιστῶν, λέγονται δυό φορές· μία στό τέλος, μετά τόν καθαγιασμό, καί μία στήν ἀρχή τῆς Λειτουργίας τῶν Πιστῶν, (μετά ἀπό τήν Μεγάλη Εἴσοδο).

Τά μετά τόν καθαγιασμό, καί πρός τό τέλος τῆς Λειτουργίας τῶν Πιστῶν, ταιριάζουν, Ὅμως αὐτά πού λέγονται στήν ἀρχή τῆς Λειτουργίας τῶν Πιστῶν δέν ταιριάζουν. Γιατί τά πληρωτικά λέγονται στό τέλος τῆς ἀκολουθίας, καί ὄχι στήν ἀρχή! Εἶναι πιθανόν, τά πληρωτικά αὐτά νά λέγονταν στό τέλος τῆς Λειτουργίας τῶν Κατηχου­μένων, σάν τελευταῖες εὐχές τῆς Ἐκκλησίας πρός αὐτούς, καί νά «μεταπήδησαν» στήν ἀρχή τῆς Λειτουργίας τῶν Πιστῶν. Ὁπότε στήνπερίπτωση αὐτή, εἶναι χίλιες φορές προτιμότερο νά παραλεί­πονται τά πληρωτικά αὐτά, παρά τά μετά τόν κα­θα­γιασμό. Καί γιά τούς ἑξῆς πρόσθετους λόγους:

1ον. Ὁ π. Ἀλέξανδρος Σμέμαν (+1984) ἔλεγε, πώς ἡ παράλειψή τους δένει πιό καλά μέ τό ὅλο πνεῦμα τῆς Μεγάλης Εἰσόδου καί τῆς Ἁγίας Ἀναφορᾶς. Δηλαδή: Γίνεται ἡ Μεγάλη Εἴσοδος, εὐλογεῖ ὁ Ἱερέας τό λαό, δίνεται ὁ ἀσπασμός τῆς ἀγάπης, δίνεται ἡ ὁμολογία πίστεως, (τό «Πιστεύ­ω»), καί εὐθύς, χωρίς τή μεσολάβηση τῶν πληρωτικῶν μπαίνουμε στήν Ἁγία Ἀναφορά.

2ον Τά πληρωτικά πού λέγονται μετά τόν καθαγιασμό, ἀναφέρονται καί στόν Βαρβερινό κώδικα (σελ. 38-39) στό ἀρχαιότερο δηλαδή «Εὐ­χο­λόγιο», (8ο -9ο μ.Χ. αἰ.). Πού σημαίνει πώς λέ­γονταν ἀπό παλιά στή Λειτουργία τῶν Πιστῶν, καί ἄρα δέν εἶναι νεώτερη προσθήκη, ὅπως ὑπο­στηρίζεται ἀπό μερικούς.

    & 3ον Ἔχουν ἐνώπιον τοῦ Κυρίου (τά μετά τόν καθαγιασμό) πιό μεγάλη δύναμη, γιατί πάνω στό Θυσιαστήριο εἶναι τό Σῶμα καί τό Αἷμα τοῦ Κυρίου.

(Ἀπό τό βιβλίο τοῦ ἀρχιμ. Βασιλείου Μπακογιάννη, Ναός, Ἱερέας, Θ.Λειτουργία, Θ.Κοινωνία, ἐκδόσεις «Θαβώρ»,

 

 

 

Advertisements

Εξώφυλλο Βιβλίου Ναός, Ιερέας, Θ. Λειτουργία, Θ. Κοινωνία

Θλιβερή Επισήμανση (προδημοσίευση από το βιβλίο «Ναός, Ιερέας, Θεία Λειτουργία, Θεία Κοινωνία» )

Ζοῦμε στή λεγόμενη Νέα Ἐποχή. Καί Νέα Ἐποχή σημαίνει νέος τρόπος ζωῆς, νέο σκεπτικό, νέα ἤθη. Τό βλέπουμε καθημερινά, ἀκόμα καί μέσα στούς χώρους τῆς Ἐκκλησίας μας. Οἱ ἔννοιες «Ναός», «Ἱερέας» «Λειτουργία», «Θ. Κοινωνία», πού στίς πα­λαιό­τερες ἐποχές προκαλοῦσαν δέος στίς ψυχές τῶν χριστιανῶν μας, σήμερα ἔχουν καταντήσει ἔννοιες «ρουτίνα».

Καί ὅπως ἔλεγε ὁ μακαριστός π. Ἀντώνιος Ἀλεβιζόπουλος (+1996), ἡ Νέα Ἐποχή δέν θά ἀδειάσει τίς ἐκκλησίες ἀπό κόσμο, ἀλλά αὐτόν τόν κόσμο, πού πάει στίς ἐκκλησίες θά τοῦ ἀλλάξει τά μυαλά. Καί ἀπό ὅτι φαίνεται, ὁ προφητικός του λόγος ἐπαληθεύθηκε. Βιώνουμε πρωτόγνωρα πράγ­μα­τα! Ἐνδεικτικά:

α. «Ἀλειτούργητο», ἔλεγαν (κατηγοροῦσαν)οἱ πατέρες μας ὅποιον δέν πήγαινε στήν ἐκκλησία. Ἦταν μιά βαριά κατηγορία. Δείχνοντας ἔτσι πόσο εὐλαβοῦντο τή Λειτουργία. Σήμερα ἀκόμα καί ἡ λέξη «ἀλειτούργητος», ἔχει ἐξοβελισθεῖ ἀπό τό λεξι­λόγιό μας!

β. Στό «Ἱερό» ἐκτός ἀπό τά παιδάκια πού διακο­νοῦσαν τόν παπᾶ, κανείς ἄλλος (οὔτε ἐπίτρο­πος, οὔτε ψάλτης, οὔτε νεωκόρος) δέν τολμοῦσε, ὄχι ἁπλά νά εἰσέλθει, ἀλλά οὔτε νά τό πλησιάσει, κατά τό λόγο τοῦ Κυρίου, «δέν θά πλησιάσουν τά ἅγια σκεύη, οὔτε καί τό θυσιαστήριον» (Ἀριθμ. 18:3). Ὅταν οἱ ψάλτες ἤθελαν νά εἰποῦν κάτι στόν παπᾶ, πού βρισκόταν στό «ἱερό», ζύγωναν στό τελευταῖο (ὄχι στό πρῶτο) σκαλοπάτι, αὐτό πού «πατοῦσε» στό δάπεδο, τέντωναν τό λαιμό τους γιά νά τόν ἰδοῦν καί νά τοῦ μιλήσουν. Δέν ἀνέβαιναν τά σκαλοπάτια τοῦ «Ἱεροῦ», οὔτε στήν Ἀνάσταση, ὅταν ὁ παπᾶς ἔλεγε τό «Δεῦτε λάβετε φῶς!».Ἐνῶ σήμερα ὅποιος θέλει μπαινοβγαίνει, χωρίς κανείς νά τόν ἐλέγχει!

γ. «Σέβομαι τό σχῆμα του!». «Σέβομαι τό ράσο του!», ἔλεγαν παλιά γιά τόν Ἱερέα, ὅσο ἁμαρτωλός καί ἄν ἦταν (ὁ Ἱερέας).Καί κατασπά­ζονταν ἐκ κα­ρδίας τό χέρι του, ἀκόμα καί οἱ ἄπιστοι! «Εὐλόγη­σον, πάτερ, εἶπα, κι ἔσκυψα νά τοῦ φιλήσω τό κοκαλιασμένο χέρι», εἶπε ὁ ἴδιος ὁ Ν. Καζαντζάκης, ὅταν (1928) συνάντησε στό Ἅγιο Ὄρος τόν ἱερομό­ναχο Μακάριο τόν Σπηλαιώτη. Ἀσπάζονταν ἀκόμα, μικροί-μεγάλοι καί τό χέρι τῆς πρεσβυτέρας, ὅσο νεαρή καί ἄν ἦταν. Σήμερα δυσκολεύονται νά ἀσπασθοῦν ἀκόμα καί τό χέρι τοῦ Ἀρχιερέα!

δ. Τό πνεῦμα τῆς Νέας Ἐποχῆς ἔχει «ἀπο-ιερο­ποιήσει» ἀκόμα καί αὐτό τό κορυφαῖο μυστήριο τῆς Ἐκκλησίας, τήν Θ. Κοινωνία! Ὁ μακαριστός Μητρο­πολίτης Δημητριάδος Ἠλίας Τσακογιάννης, (+1990) στή δεκαετία τοῦ 1960 διακονοῦσε ὡς ἐφημέριος στό Νοσοκομεῖο “Εὐαγγελισμός” (Ἀθήνα). Ἔλεγε: Ὅταν πήγαινε νά κοινωνήσει στούς θαλά­μους κά­ποιον ἀσθενῆ, στήν πτέρυγα σήμαινε συναγερμός! Οἱ γιατροί, οἱ νοσοκόμες ἄφηναν τήν διακονία τους καί στέκονταν ἐν προσοχῇ στόν διάδρομο περιμέ­νοντάς τον νά περάσει μέ τά «Ἅγια»!

Καί ὅταν ἔμπαινε στό θάλαμο μέ τά «Ἅγια», οἱ ἄρρωστοι κατέβαιναν ἀπό τά κρεββάτια τους και τόν ὑποδέχονταν γονατιστοί. Σήμερα τί νά περνάει ὁ «καφετζῆς» μέ τόν καφέ στόν δίσκο, τί νά περνάει ὁ Ἱερέας μέ τή Θ. Κοινωνία στά χέρια του, ἴδια (φεῦ!) ἀντίδραση! Γι’αὐτό καί σήμερα ἡ προσέλευση στή Θ. Κοινωνία γίνεται μέ σκανδαλώδη ἄνεση! Ἀκόμα καί τούς σημερινούς μοναχούς ἔχει «ἐπηρεάσει» αὐτό τό πνεῦμα τῆς Νέας ἐποχῆς! «Οἱ χριστιανοί παλαιά εἶχαν πιό πολλή εὐλάβεια στό ἀντίδωρο, ἀπό ὅ,τι πολλοί μοναχοί σήμερα στή Θ. Κοινωνία!», ἔλεγε μέ πόνο ψυχῆς ὁ Γέροντας Παϊσιος (+1994). (Ἀπό τήν ἀσκητική καί ἡ συχαστική ἁγιορείτικη παράδοση, Ἅγιον Ὄρος 2011,σελ. 690).

Μπορεῖ νά ἄλλαξαν οἱ ἐποχές, ὅμως τά «Ἅγια» (Ἱερέας, Ναός, Θ. Λειτουργία, Θ. Κοινωνία) δέν ἄλλαξαν. Εἶναι πάντοτε «Ἅγια». Καί σάν Ἱερεῖς ἔχουμε ἱερή ὑποχρέωση, νά τά «προστατέψουμε», νά τά «κρατήσουμε» στό ὕψος τους! Ἄν ἀδιαφορήσουμε, ἡ ἀσέβεια πρός αὐτά θά αὐξάνεται, καί θά εἴμαστε φοβερά ὑπόλογοι ἐνώπιον τοῦ Κριτοῦ. Καί ἄς μήν ξεχνᾶμε, πώς ἡ μεγαλύτερη (καί ἀσυγχώρητη!) ἁμαρ­τία εἶναι ἡ βεβήλωση τῶν «Ἁγίων» τοῦ Θεοῦ! (Ἔξοδ. 19:22. Λευ. 10:8-9. Α΄ Βασιλ. 3:14.Ἱεζ. 5:11).

Μακάρι τό βιβλίο μας αὐτό νά μᾶς βοηθήσει, ὥστε νά «ἐκτιμήσουμε», ὅσο τό δυνατόν περισσότερο καί εἰς βάθος τά «Ἅγια» αὐτά πράγματα (Ναός, Ἱερέας, Λειτουργίας, Θ. Κοινωνία) πρός σωτηρία καί ἁγιασμό τῶν ψυχῶν ἡμῶν. ΑΜΗΝ.

Αρέσει σε %d bloggers: